1
14 ოქტომბერი 2026, 14:25
14 ოქტომბერს უკრაინელმა სამხედროებმა განაცხადეს, რომ ილონ მასკის კომპანია SpaceX-მა Starlink-ის ზოგიერთი სამხედრო ფუნქცია მოულოდნელად შეზღუდა. შეფერხებამ უკვე ჩაშალა რამდენიმე დრონული ოპერაცია ოკუპირებულ ტერიტორიებზე.
კონკრეტულად რა შეიზღუდა
უკრაინის პრეზიდენტის მრჩევლის, სერგეი ბესკრესტნოვის განცხადებით, შეზღუდვა შეეხო Starlink-ის სამხედრო დანიშნულების ვერსიას და სწრაფად მოძრავ ტერმინალებს:
- სისტემა კავშირს კარგავს დაახლოებით 160 კმ/სთ-ზე მეტი სიჩქარისას;
- ზოგიერთი სამხედრო ნაწილის მონაცემებით, 10–20-წამიანი გათიშვები უკვე 110–120 კმ/სთ-ის სიჩქარეზეც ფიქსირდებოდა;
- პრობლემა განსაკუთრებით აზიანებს დრონებს, რომლებზეც Starlink-ის მოძრავი ტერმინალებია დამონტაჟებული;
- უკრაინის მეშვიდე სწრაფი რეაგირების კორპუსმა რამდენიმე მისიის გაუქმება დაადასტურა.
ამასთან, ჩვეულებრივი, უძრავი Starlink-ტერმინალები მუშაობას აგრძელებს. შესაბამისად, უკრაინის სამხედრო კავშირი ან მთლიანად კიევის ინტერნეტი არ გათიშულა.
ვინ მიიღო გადაწყვეტილება
დადასტურებული ფაქტია, რომ ტექნიკური შეზღუდვა SpaceX-მა დააწესა.
უკრაინელი ოფიციალური პირები ცვლილებას პოლიტიკურ ვითარებას უკავშირებენ, რადგან:
- ვაშინგტონი კიევს რუსულ ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე დარტყმების შეწყვეტისკენ მოუწოდებს;
- შეზღუდვა წინასწარი გაფრთხილების გარეშე ამოქმედდა;
- იგი დაემთხვა უკრაინისა და ტრამპის ადმინისტრაციის ურთიერთობის გამწვავებას.
თუმცა ეს ამ ეტაპზე უკრაინული მხარის ვარაუდია.
SpaceX-ს საჯაროდ არ განუმარტავს, რატომ შემოიღო შეზღუდვა, ხოლო აშშ-ის ადმინისტრაციას არ დაუდასტურებია, რომ კომპანიას ამის გაკეთება მოსთხოვა.
მნიშვნელოვანი ტექნიკური დეტალია ისიც, რომ რუსეთის სიღრმეში ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე მოქმედი უკრაინული დრონები, Reuters-ის ცნობით, Starlink-ს არ იყენებენ - მომსახურება რუსეთის ტერიტორიაზე ოფიციალურად არ მუშაობს და ასეთ ოპერაციებში კავშირის სხვა სისტემებია გამოყენებული.
ახალი შეზღუდვა უფრო მეტად აზიანებს:
- რუსეთის მიერ ოკუპირებულ უკრაინულ ტერიტორიებზე დრონების მართვას;
- ფრონტის მიღმა რუსული სამხედრო ლოგისტიკის წინააღმდეგ შეტევებს;
- მომარაგების გადასატან დიდ უპილოტო აპარატებს;
- მოძრავ სამხედრო ქვედანაყოფებსა და მათ კოორდინაციას.
ამიტომ შეზღუდვა უშუალოდ რუსეთის ნავთობქარხნებზე დარტყმებს შეიძლება ვერ აჩერებდეს, მაგრამ უკრაინის სხვა სამხედრო შესაძლებლობებს მაინც საგრძნობლად ამცირებს.
რატომ ჩაერთო პოლონეთი
პოლონეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა რადოსლავ სიკორსკიმ მასკს საჯაროდ ჰკითხა, ხომ არ იყენებს იგი საკუთარ პროდუქტს პოლიტიკური ზეწოლისთვის.
ეს მნიშვნელოვანი რეაქციაა, რადგან პოლონეთის განცხადებით, სწორედ ვარშავა აფინანსებს უკრაინისთვის განკუთვნილი Starlink-ის მომსახურების მნიშვნელოვან ნაწილს. სიკორსკის გზავნილი ფაქტობრივად ასეთია: თუ ევროპელი პარტნიორები ანგარიშს იხდიან, SpaceX-ს სამხედროებისთვის გადამწყვეტი ფუნქციები გაუფრთხილებლად არ უნდა შეეზღუდა. მასკს მის განცხადებაზე ჯერ არ უპასუხია.
რატომ არის ეს უკრაინისთვის სერიოზული პრობლემა
Starlink უკრაინისთვის მხოლოდ ინტერნეტი არ არის. იგი გამოიყენება ფრონტის ქვედანაყოფებს შორის კავშირისთვის, დაზვერვითი ინფორმაციის გადასაცემად, დრონების სამართავად და ელექტრონული ჩახშობის პირობებში კომუნიკაციის შესანარჩუნებლად.
ამიტომ სრული გათიშვის გარეშეც კი, ერთი ტექნიკური პარამეტრის - მოძრაობის დასაშვები სიჩქარის - შეცვლა სამხედრო ოპერაციების მთელ კატეგორიას შეიძლება შეეხოს.
| სარეკლამო ადგილი - 11 650 x 60 |
