1
28 ოქტომბერი 2026, 09:15
POLITICO-ს ცნობით, ევროკომისიის პრეზიდენტ ურსულა ფონ დერ ლაიენს ჯერ კიდევ არ მიუცია ჩვენება ევროპის საჯარო პროკურატურისთვის - EPPO-სთვის - კორონავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინების შესყიდვის გამოძიების ფარგლებში.
ამის შესახებ გამოცემას საქმესთან დაკავშირებულმა, ანონიმურობის პირობით მოსაუბრე წყარომ განუცხადა.
გამოძიება ეხება ევროკომისიის მიერ Pfizer/BioNTech-ის ვაქცინების შესყიდვას და, განსაკუთრებით, ფონ დერ ლაიენსა და Pfizer-ის აღმასრულებელ დირექტორ ალბერტ ბურლას შორის წარმოებულ მოლაპარაკებებს.
რას იძიებს ევროპული პროკურატურა
POLITICO წერს, რომ 2024 წელს ევროპის საჯარო პროკურატურამ საქმე ბელგიელი გამომძიებლებისგან გადაიბარა. გამოცემის მიერ ნანახ სამართლებრივ დოკუმენტებში გამოძიების შესაძლო მიმართულებებად დასახელებულია:
- საჯარო ფუნქციების განხორციელებაში შესაძლო ჩარევა;
- SMS-შეტყობინებების შესაძლო განადგურება;
- კორუფციის შესაძლო ნიშნები;
- ინტერესთა შესაძლო კონფლიქტი.
ეს ჩამონათვალი ნიშნავს, რომ პროკურატურა ამ შესაძლო დარღვევებს ამოწმებს. ფონ დერ ლაიენისთვის ბრალი არ წარუდგენიათ და არც მისი დანაშაულია დადგენილი.
რატომ არის SMS-ები მნიშვნელოვანი
საქმის ცენტრშია ფონ დერ ლაიენსა და ალბერტ ბურლას შორის პანდემიის დროს გაცვლილი ტექსტური შეტყობინებები.
მაშინ ევროკავშირი Pfizer/BioNTech-თან უზარმაზარ ხელშეკრულებაზე მოლაპარაკებას აწარმოებდა. საუბარი იყო ვაქცინის 1.8 მილიარდამდე დოზის შესაძლო შეძენაზე; კონტრაქტის სავარაუდო ღირებულება 20 მილიარდ ევროს აღემატებოდა.
კითხვები გაჩნდა იმის გამო, რომ:
- მოლაპარაკების ნაწილი უშუალოდ ფონ დერ ლაიენსა და ბურლას შორის მიმდინარეობდა;
- ევროკომისიამ შეტყობინებების შინაარსი არ გაასაჯაროვა;
- მოგვიანებით ვეღარც მათი შენახვა და არსებობა დაადასტურა;
- ამიტომ უცნობია, ზუსტად რა განიხილებოდა მიმოწერაში და მოახდინა თუ არა მან გავლენა კონტრაქტის პირობებზე.
არსებული ცნობებით, შეტყობინებები ფონ დერ ლაიენის ერთ-ერთმა მთავარმა მრჩეველმა ნახა, თუმცა, სავარაუდოდ, ისინი მოგვიანებით წაიშალა.
რას პასუხობს ევროკომისია
POLITICO-მ ევროკომისიას ჰკითხა, რატომ არ მისცა ფონ დერ ლაიენმა პროკურორებს პირადად ჩვენება.
კომისიის პრესსპიკერმა ტომა რენიემ უპასუხა, რომ ევროკომისიამ EPPO-სთან „ფაქტების გასარკვევად და მოვლენების შესაფასებლად ფართოდ ითანამშრომლა“.
მისი თქმით, თანამშრომლობა ყოველთვის ფონ დერ ლაიენის სახელითა და სრული მხარდაჭერით მიმდინარეობდა. პრესსპიკერმა ასევე განაცხადა, რომ ევროკომისიის პრეზიდენტი ღია კითხვებზე პასუხის გაცემას აგრძელებს საკუთარი მოვალეობებისა და სამუშაო გრაფიკის ფარგლებში.
ამგვარად, ევროკომისიის პასუხი არ უარყოფს ცნობას, რომ ფონ დერ ლაიენი პროკურატურაში პირადად არ დაკითხულა. კომისია აქცენტს აკეთებს იმაზე, რომ ინსტიტუციური თანამშრომლობა მიმდინარეობდა.
რას ამბობს ევროპის მთავარი პროკურორი
EPPO-ს მოქმედ ხელმძღვანელს, ლაურა კოდრუცა კოვეშის შვიდწლიანი უფლებამოსილების ვადა უკვე ამ დღეებში ეწურება.
კოვეში უშუალოდ არ აცხადებს, რომ ფონ დერ ლაიენმა დაკითხვაზე გამოცხადებაზე უარი თქვა. თუმცა ამბობს, რომ თავისი საქმიანობის განმავლობაში არაერთხელ შეხვედრია ევროკავშირის თანამდებობის პირებს, რომლებმაც პროკურატურის გამოძახებებს არ უპასუხეს.
იგი ბრიუსელში არსებულ გარემოს ირონიულად აღწერს ცნობილი კინოფრაზის პერიფრაზით: „ბრიუსელში შენს ყვირილს ვერავინ გაიგონებს.“
კოვეშის თქმით, მას აშფოთებს, რომ ევროპული პროკურატურა შესაძლოა ნელ-ნელა დაასუსტონ სწორედ იმიტომ, რომ საკუთარ საქმეს ასრულებს.
რატომ ფიქრობს კოვეში, რომ EPPO-ს ასუსტებენ
მისი შეფასებით, უწყების საქმიანობას სამი ძირითადი პრობლემა აფერხებს:
1. ქრონიკული დაფინანსების ნაკლებობა - პროკურატურას საქმეების მოცულობასთან შესაბამისი რესურსი არ აქვს;
2. სამართლებრივი ჩარჩოს განახლების გაჭიანურება - EPPO-ს უფლებამოსილებებისა და მუშაობის წესების დახვეწა ჭიანურდება;
3. რთული ბიუროკრატიული სისტემა - ინსტიტუტების ხანგრძლივი განხილვები პროკურორების საქმიანობას კიდევ უფრო ართულებს.
კოვეში აცხადებს, რომ თანამდებობაზე მუშაობის თავიდან დაწყების შესაძლებლობა რომ ჰქონოდა, თვითონ თითქმის არაფერს შეცვლიდა - მისი აზრით, ქცევა სხვებმა უნდა შეცვალონ.
მისი თქმით, მის მემკვიდრეს, გერმანელ პროკურორ ანდრეს რიტერს, ყველაზე რთულ ამოცანად EPPO-ს დამოუკიდებლობისა და სანდოობის შენარჩუნება ექნება.
| სარეკლამო ადგილი - 11 650 x 60 |
